Όλα τα άρθρα

Άδεια λειτουργίας ιατρείου: δικαιολογητικά και βήματα με τη σειρά

Η άδεια λειτουργίας ιατρείου βήμα βήμα: ποιος την εκδίδει, τα δικαιολογητικά, οι προδιαγραφές του χώρου, το κόστος και τι αλλάζει σε μετακόμιση.

Άδεια λειτουργίας ιατρείου: δικαιολογητικά και βήματα με τη σειρά

Για να δεχτεί ασθενείς ένα ιδιωτικό ιατρείο στην Ελλάδα, χρειάζεται άδεια λειτουργίας ιατρείου από τον Ιατρικό Σύλλογο της περιοχής όπου βρίσκεται ο χώρος. Στα νομικά κείμενα λέγεται «βεβαίωση λειτουργίας». Εδώ τη λέμε «άδεια», όπως τη λένε όλοι. Τα περισσότερα δικαιολογητικά αφορούν τον χώρο, γι' αυτό η σειρά με την οποία κινείστε κρίνει πόσο θα περιμένετε.

Η σειρά για την άδεια λειτουργίας ιατρείου: ο χώρος, τα δικαιολογητικά, η κατάθεση στον ιατρικό σύλλογο, η αυτοψία και η απόφαση μέσα σε έναν μήνα.

Ποιος εκδίδει την άδεια λειτουργίας ιατρείου

Από την 1η Ιανουαρίου 2012 την άδεια την εκδίδει ο κατά τόπον Ιατρικός Σύλλογος, και σήμερα αυτό το ορίζει το άρθρο 85 του ν. 4472/2017. Το πλαίσιο στηρίζεται σε τέσσερα κείμενα:

  • Το ΠΔ 84/2001 (ΦΕΚ Α' 70/2001), για τους ιδιωτικούς φορείς πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας.
  • Την υπουργική απόφαση Υ3β/Γ.Π./οικ.24948 (ΦΕΚ Β' 713/2012), με τα δικαιολογητικά και τη διαδικασία.
  • Την απόφαση Γ.Π./οικ.72218 (ΦΕΚ Β' 2302/2014), που ξανάγραψε τις προδιαγραφές χώρου και εξοπλισμού (Παραρτήματα Α και Β του ΠΔ).
  • Το άρθρο 38 του ν. 4771/2021 (ΦΕΚ Α' 16/2021), για τον επιστημονικά υπεύθυνο, την ανοχή στα τετραγωνικά και τους ελέγχους.

Ως τον Οκτώβριο του 2026 δεν βρήκαμε ψηφιακή υπηρεσία στο gov.gr, ούτε μετάβαση των ιατρείων σε απλή γνωστοποίηση. Ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών (ΙΣΑ) και ο Ιατρικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης (ΙΣΘ) παραλαμβάνουν ακόμα τον φάκελο στα γραφεία τους, με ραντεβού.

Πριν υπογράψετε για τον χώρο

Ο ΙΣΘ συστήνει να δείτε μηχανικό πριν υπογράψετε μίσθωση ή αγοράσετε ακίνητο. Ένας χώρος που δεν πληροί τις προδιαγραφές δεν διορθώνεται με χαρτιά. Για απλό ιατρείο, το ΦΕΚ Β' 2302/2014 ζητά:

  • Ιατρείο τουλάχιστον 10 τ.μ., ενιαίο ή χωρισμένο σε γραφείο και εξεταστήριο που επικοινωνούν άμεσα.
  • Χώρο αναμονής τουλάχιστον 8 τ.μ., με ελάχιστη διάσταση 2,50 μ. Μπορεί να περιλαμβάνει τη γραμματεία.
  • WC τουλάχιστον 1,50 τ.μ., με ελάχιστη διάσταση 0,90 μ.
  • Περισσότερο χώρο, αν τον απαιτεί ο εξοπλισμός σας, και σφραγιζόμενο δοχείο για μολυσματικά απόβλητα.

Ιατρείο και αναμονή πρέπει να είναι χώροι κύριας χρήσης, με φυσικό φωτισμό και αερισμό, στο ίδιο ή σε συνεχόμενο κτίριο, για αποκλειστική χρήση του ιατρείου. Ο ν. 4771/2021 επιτρέπει άδεια και με απόκλιση έως 20% στα μετρικά στοιχεία. Μη βασιστείτε σε αυτή πριν ρωτήσετε τον σύλλογο πώς την εφαρμόζει.

Ζητήστε και τον κανονισμό της πολυκατοικίας: δεν πρέπει να απαγορεύει ρητά τα ιατρεία. Αν κανονισμός δεν υπάρχει, ο ΙΣΑ δέχεται υπεύθυνη δήλωση του διαχειριστή.

Πρόσβαση για άτομα με αναπηρία (ΑμεΑ)

Ο ΙΣΘ ζητά να μην υπάρχουν κατώφλια ή βυθίσματα πάνω από 2 εκ. και να εξασφαλίζεται η πρόσβαση, με αναφορά στον Νέο Οικοδομικό Κανονισμό (ν. 4067/2012, άρθρο 26) και στις οδηγίες «Σχεδιάζοντας για όλους». Όταν το ιατρείο συστεγάζεται με άλλες μονάδες, το ΦΕΚ Β' 2308/2014 ζητά επιπλέον WC για άτομα με αναπηρία, 4,50 τ.μ., ένα ανά τρεις μονάδες. Σε παλιό κτίριο, δείξτε πρώτα στον μηχανικό τα σκαλιά της εισόδου και τον ανελκυστήρα, και ρωτήστε τον σύλλογο τι ελέγχει η επιτροπή του.

Τα δικαιολογητικά

Η αίτηση λέγεται «αναγγελία έναρξης λειτουργίας». Σύμφωνα με το ΦΕΚ Β' 713/2012 και τη λίστα του ΙΣΑ (Οκτώβριος 2025), τη συνοδεύουν:

  1. Επικυρωμένο αντίγραφο της άδειας άσκησης επαγγέλματος και του τίτλου ειδικότητας. Βεβαίωση εγγραφής χρειάζεται μόνο αν δεν είστε μέλος του συλλόγου όπου καταθέτετε.
  2. Συμβόλαιο αγοράς ή δήλωση μίσθωσης/παραχώρησης από το Taxisnet.
  3. Βεβαίωση χρήσης γης από την Πολεοδομία ή από πολιτικό μηχανικό ή αρχιτέκτονα.
  4. Τον κανονισμό της πολυκατοικίας ή την υπεύθυνη δήλωση του διαχειριστή.
  5. Κάτοψη 1:50 σε δύο αντίγραφα, θεωρημένη από πολιτικό μηχανικό ή αρχιτέκτονα που βεβαιώνει ότι πληρούνται οι προδιαγραφές.
  6. Κατάλογο του επιστημονικού εξοπλισμού, τα παραστατικά αγοράς του και πιστοποιητικό σήμανσης CE. Ο ΙΣΑ θέλει τα αντίγραφα των παραστατικών θεωρημένα από δικηγόρο. Για ακτινολογικό εξοπλισμό χρειάζεται και πιστοποιητικό της ΕΕΑΕ.
  7. Απόδειξη πληρωμής 200 ευρώ στον σύλλογο.
  8. Απόσπασμα ποινικού μητρώου. Για τα μέλη του, ο ΙΣΑ το ζητά μόνος του.
  9. Υπεύθυνη δήλωση ότι δεν σας απαγορεύεται η ιδιωτική άσκηση. Οι γιατροί του ΕΣΥ δηλώνουν και τον αριθμό της άδειας ιδιωτικού έργου και το ωράριο του ιατρείου. Οι πανεπιστημιακοί καταθέτουν πρόσθετη δήλωση.
  10. Υπεύθυνη δήλωση του γιατρού που σας αναπληρώνει όταν λείπετε. Ο ν. 4771/2021 θέλει τον επιστημονικά υπεύθυνο ή τον αναπληρωτή του παρόντα σε όλο το ωράριο.

Κατάθεση, αυτοψία και προθεσμία

Η κατάθεση γίνεται με ραντεβού, και ο τρόπος αλλάζει από σύλλογο σε σύλλογο:

  • Στην Αθήνα (ΙΣΑ) κλείνετε ραντεβού στο rantevou.isathens.gr με κωδικούς Taxisnet. Η αίτηση υποβάλλεται ηλεκτρονικά, αλλά μόνο με επίσκεψη στα γραφεία του ΙΣΑ, και τα έγγραφα πάνε σε έντυπη και σε ηλεκτρονική μορφή. Πρέπει να είστε ταμειακώς εντάξει με τον σύλλογο.
  • Στη Θεσσαλονίκη (ΙΣΘ) το ραντεβού κλείνει στο 2310 273755 (εσωτερικό 2). Ο φάκελος κατατίθεται πλήρης, χωρίς ελλείψεις.
  • Αλλού, ζητήστε την τρέχουσα λίστα από τον δικό σας σύλλογο πριν μαζέψετε έγγραφα.

Ο σύλλογος ελέγχει την πληρότητα του φακέλου στην κατάθεση. Ακολουθεί αυτοψία από επιτροπή του (μέλος του ΔΣ, μηχανικός και γιατρός). Ο ΙΣΘ ζητά σαφή σήμανση με το όνομά σας στην πολυκατοικία τη μέρα της αυτοψίας. Η επιτροπή πρέπει πρώτα να βρει την πόρτα.

Η άδεια εκδίδεται, ή η αίτηση απορρίπτεται με αιτιολογημένη απόφαση, μέσα σε έναν μήνα από την κατάθεση του πλήρους φακέλου. Αν ο μήνας περάσει χωρίς απόφαση, αρμόδιος γίνεται ο Περιφερειάρχης. Μετά από απόρριψη μπορείτε να κάνετε ενδικοφανή προσφυγή στον Περιφερειάρχη μέσα σε έναν μήνα. Ως την έκδοση δεν δέχεστε ασθενείς: η λειτουργία χωρίς άδεια οδηγεί σε άμεση και οριστική διακοπή (ΠΔ 84/2001, άρθρο 14).

Κόστος

  • 200 ευρώ στον σύλλογο. Το ποσό το όρισε το ΦΕΚ Β' 713/2012 και το ΔΣ κάθε συλλόγου μπορεί να το αναπροσαρμόσει. Ο ΙΣΑ ζητά ακόμα 200 ευρώ.
  • Η αμοιβή του μηχανικού (κάτοψη, χρήση γης, βεβαίωση για αερισμό και φωτισμό).
  • Οι θεωρήσεις: δικηγόρος για τα παραστατικά, γνήσιο υπογραφής για δηλώσεις και συμφωνητικά.

Όταν αλλάζει κάτι

Αν μετακομίσετε, η μεταστέγαση, όπως και η επέκταση ή η μείωση του αντικειμένου, θέλει νέα άδεια (ΦΕΚ Β' 713/2012, άρθρο 2). Τα έγγραφα του χώρου ετοιμάζονται ξανά για τη νέα διεύθυνση.

Για δεύτερο γιατρό υπάρχουν δύο δρόμοι. Η κοινή άδεια καλύπτει γιατρούς που μοιράζονται χώρο και εξοπλισμό σε διαφορετικές ώρες. Από το 2021 μπορεί να αφορά και διαφορετικές ειδικότητες, έως πέντε κλινικές (ΦΕΚ Β' 2030/2021). Τότε ο εξοπλισμός κάθε ειδικότητας μπαίνει σε δικό του χώρο και κάθε γιατρός δέχεται σε διακριτές μέρες και ώρες. Η απλή συστέγαση δίνει χωριστή άδεια σε κάθε γιατρό στον ίδιο χώρο, αν οι χώροι κύριας χρήσης φτάνουν για όλους. Και στις δύο περιπτώσεις καταθέτετε ιδιωτικό συμφωνητικό με θεωρημένο το γνήσιο της υπογραφής. Ο ΙΣΑ και ο ΙΣΘ έχουν έτοιμα υποδείγματα.

Αν το ιατρείο ανήκει σε εταιρεία, ο σύλλογος ζητά καταστατικό και ονομαστική κατάσταση του επιστημονικού προσωπικού. Ο ΙΣΘ θέλει το καταστατικό εγκεκριμένο από το ΔΣ του πριν από την κατάθεση. Αν φύγει γιατρός, γνωστοποιείτε τον αντικαταστάτη μέσα σε 15 ημέρες. Ο ΙΣΘ επιτρέπει τον ίδιο γιατρό ως επιστημονικά υπεύθυνο σε έως τρεις μονάδες.

Για κάθε νέο μηχάνημα ενημερώνετε αμέσως τον σύλλογο, όπως ζητά ο ΙΣΘ.

Για να κλείσετε το ιατρείο, καταθέτετε αίτηση ανάκλησης της άδειας. Ο ΙΣΘ ζητά και τη διακοπή λειτουργίας από την εφορία. Στον ΙΣΑ η ανάκληση υποβάλλεται και εξ αποστάσεως.

Οι λίστες και οι πρακτικές διαφέρουν από σύλλογο σε σύλλογο, οπότε επιβεβαιώστε τα πάντα με τον δικό σας πριν καταθέσετε. Για καθυστέρηση ή προσφυγή, αρμόδια είναι η Περιφέρεια. Με την άδεια στο χέρι, το επόμενο που θέλει τάξη από την πρώτη μέρα είναι τα δεδομένα των ασθενών. Τα βασικά είναι στο άρθρο μας για τον GDPR στο ιατρείο.

Ενημέρωση: Οκτώβριος 2026. Το άρθρο δεν αποτελεί νομική ή φορολογική συμβουλή.

Πηγές